Sâu đục trái xoài và biện pháp phòng trừ từ chuyên gia – https://suanha.org

Các loài sâu đục quả xoài

1. Bọ Vòi voi đục quả xoài ( Stenochetus frigidus Fabricius )

Trưởng thành Bọ Vòi voi đục quả xoài khi mới vũ hóa màu nâu nhạt sau chuyển sang màu nâu tối, mặt phẳng da xù xì ; miệng lê dài thành vòi dài khoảng chừng 1,5 mm ; cánh trước cứng, màu nâu đen có xen những vết màu nâu sáng ; có 4 đường ngấn lõm ở bụng chạy dọc chiều ngang của bụng .
Vòi thường cụp xuống phần dưới ngực. Mỗi con dài từ 5.5 – 6 mm ( không tính vòi ), rộng từ 3.4 – 3.5 mm ( hình 1 và 2 ) .

Sâu non của Bọ Vòi voi khi lấy ra ngoài trái chúng cuốn thành hình chữ C, có 5 tuổi, mập, màu trắng sữa, đẫy sức dài khoảng 10-11mm, rộng 2.9-3mm, đầu có màu nâu (hình 3).

Bạn đang đọc: Sâu đục trái xoài và biện pháp phòng trừ từ chuyên gia – https://suanha.org

Nhộng hoàn toàn có thể có màu trắng bóng, có 2 mắt lộ rõ màu đen ; mầm chân, mầm cánh, vòi nhìn khá rõ ; khung hình dài từ 6.9 – 7.1 mm, rộng 3.9 – 4 mm ( hình 4 ) .

2. Ruồi đục quả xoài ( Bactrocera dorsalis Hendel )

Trưởng thành ruồi đục quả xoài dài 7-9 mm, so với ruồi nhà thì nhỏ hơn chút, màu vàng, tại phần ngực và vụng có eo thắt, tại sống lưng ngực màu vàng nâu, có 3 vạch màng vàng phát minh sáng tạo thành hình chữ U .
Phần bụng tròn, con cháu có ống đẻ trứng khá dài, trông hình thức bề ngoài thì chúng có vẻ như giống con ong hơn so với con ruồi nhà, cánh trong suốt, tại mép cánh có sọc đen, phần sống lưng bụng có sọc đen, chân thì màu vàng ( hình 5 ) .
Trứng rất nhỏ dài 1 mm, màu trắng ngà, khi sắp nở chuyển màu vàng nhạt .
Ấu trùng là dạng dòi không chân, có màu trắng khi mới nở và chuyển màu vàng rơm khi đẫy sức hình ống dài, phình to ở phần cuối thân, có nhiều đốt, màu hơi hồng hoặc trắng ngà ( hình 6 ) .
Nhộng dài từ 5-7 mm, khi mới hóa nhộng thì màu vàng nâu, lúc sắp hóa trưởng thành chuyển màu nâu đỏ ( hình 7 ) .

3. Sâu đục hạt xoài ( Deanolis albizonalis Hampson )

Trưởng thành sâu đục hạt xoài là một loài ngài, sải cánh rộng dài gần 3 cm, thân mình màu nâu đỏ, có khoang đỏ-trắng xen kẽ. Cánh sau màu trắng xám, trước mầu nâu ( hình 8 ) .
Trứng hình màu trắng sáp, bầu dục .
Sâu non thân mình màu khoang trắng, xen kẽ khoang đỏ ( hình 9 ) .
Nhộng dài khoảng chừng từ 1-1. 2 cm, mầu vàng nâu hoặc vàng nhạt .

Đặc điểm gây hại của sâu đục quả xoài

1. Với bọ Vòi voi đục quả xoài

Trưởng thành, khi mới vũ hóa thì thân mình còn mềm yếu, sau đó khung hình dần cứng hơn. Trưởng thành vẫn nằm trong lỗ đục của thịt quả một thời hạn rồi mới đục lỗ chui ra ngoài .
Thời gian sống của trưởng thành khá dài, có năng lực sống qua mùa đông sang vụ sau gây hại. Vị trí qua đông trên những khe nứt dưới đất hoặc kẽ nứt của cây .
Tại tỉnh Sơn La, sau khi ngủ qua đông tới giữa tháng 3 hoặc đầu tháng 4, Bọ Vòi voi mở màn bò lên lên cây đẻ trứng lên quả non từ khi quả có đường kính 0.8 – 1.1 mm trở lên .
Trứng được đẻ đơn lẻ trên mặt phẳng vỏ quả, thường ở phía dưới quả ; sau khi đẻ trứng, chúng tiết dịch dính màu đen bao trùm trứng. Lớp dịch đó chuyển thành vỏ đệm bảo vệ trứng nhìn giống hạt vừng đen ( hình 10 ) .
Sâu non của Bọ Vòi voi mới nở đục vào trong quả, ăn và tăng trưởng, do không để lại dấu vết trên vỏ quả nên khó phát hiện .
Sâu non tuổi lớn khá phàm ăn, chúng thường đục một đường ống đường kính lên tới 1 cm tại phần tiếp giáp giữa hạt với thịt quả ( hình 11 ) .
Chúng ở trong lỗ đục tới khi phân sâu lấp đầy, lúc chúng chuyển hướng đục tạo thành những lỗ hoặc những khoang là lúc chuẩn bị sẵn sàng hóa nhộng. Nhộng nằm trong quả, tại nơi sâu non tuổi cuối đã đục từ trước, con nhộng hoàn toàn có thể cử động được .

2. Với ruồi đục quả xoài

Ruồi đục quả thường Open khi trời mát, hoặc những ngày thoáng mát. Ruồi vàng có khứu giác rất tăng trưởng, chúng phát hiện được trái chín từ khá xa để bay đến .
Con cái tiết chất dẫn dụ giới tính khá mạnh, nên năng lực lôi cuốn con đực từ rất xa. Con cái dùng râu để lựa những trái xoài sắp chín, sau đó dùng ống đẻ trứng chích vỏ trái đẻ trứng vào lớp dưới vỏ trái .
Sau khi nở, dòi đục ăn phần thịt quả, càng lớn chúng càng đục sâu vào giữa quả làm thối rữa phần bị hại và loang dần ra xung quanh, trong cùng một quả hoàn toàn có thể phát hiện nhiều con dòi sinh sống và gây hại .
Khi đẫy sức dòi chui ra ngoài, rồi cong mình bật văng rơi xuống đất để hóa nhộng trong đất. Nhộng nằm trong kén đất không bị thấm nước .

Sau khi vũ hoá, con trưởng thành (ruồi) chui ra khỏi mặt đất, bay đi khắp bắt cặp tạo thế hệ mới.

Xem thêm: Vớ Y Khoa Relaxsan Điều Trị Giãn Tĩnh Mạch – Siêu Thị Y Tế

Ruồi đục quả thường gây hại thời gian quả già sắp chín trở đi. Ngoài gây hại trên xoài, chúng còn gây hại trên rất nhiều loại cây xanh khác như ổi, đu đủ, táo ta, mận hậu vv …

3. Với sâu đục hạt xoài

Sâu hầu hết gây hại lúc xoài còn non, hạt còn mềm và lê dài tới khi thu hoạch, tín hiệu dự báo sâu đục hạt là trong vườn Open nhiều xoài non rụng trên mặt đất, cắt ra thì thấy có sâu bên trong, nếu xoài lớn thì vẫn còn treo trên cây nhưng chóp quả bị thối nhũn .
Con ngài thường hoạt động giải trí đêm hôm, ban ngày trốn dưới lá cây. Ngài cái đẻ trứng ở gần cuống hoặc ở những khe nứt trên quả, đặc biệt quan trọng những quả bị khuất ánh sáng .
Sau khi nở, sâu non vận động và di chuyển xuống chóp quả rồi đục vào trong. Sâu tuổi nhỏ chỉ đục phần thịt quả, nhưng sâu tuổi lớn đục vào cả hạt sâu bên trong ( hình 12 ), rồi chuyển dời sang quả khác, nên có khi cả chùm 4 – 5 quả đều bị sâu hại .
Khi đẫy sức, sâu non buông mình chui xuống đất hóa nhộng. Những quả bị sâu đục vào đêm hôm, sáng hôm sau trông thấy dịch lỏng tiết ra từ vết đục, sau đó vết đục khô thành chấm đen .
Vết sâu đục tạo điều kiện kèm theo tăng trưởng cho nấm và vi trùng, khiến phần thịt ở chóp quả bị thối nhũn ( hình 13 ). Trong mỗi quả thường có tới 4-5 con sâu gây hại .

Phương thức phát tán của những loài sâu đục quả xoài

Bọ Vòi voi và ruồi đục quả phát tán qua quy trình luân chuyển mẫu sản phẩm xoài tươi giao thương mua bán từ vùng này sang vùng khác .
Ruồi đục quả và trưởng thành sâu đục hạt xoài hoàn toàn có thể bay khỏe, do đó chúng có năng lực phát tán rộng. Riêng Bọ Vòi voi hoàn toàn có thể bay được nhưng kém hơn hai loại kia .
Ruồi đục quả, Bọ vòi voi và Sâu đục quả phát tán từ nguồn sâu sống sót trên những quả nhiễm sâu rơi rụng trên vườn .
Bọ Vòi voi đục quả xoài còn qua đông trong những kẽ nứt của đất và kẽ nứt của vỏ cây là nguồn sâu tiên phong cho vụ xoài tiếp theo .

Biện pháp phòng trừ sâu đục trái xoài

Các loài sâu đục quả xoài rất khó để phòng trừ bằng biện pháp đơn lẻ thông thường, do trưởng thành có khả năng bay và di chuyển rất nhanh. Chúng ta cần phải kết hợp nhiều biện pháp kỹ thuật tổng hợp để phòng trừ chúng, gồm có:

* Tiến hành tỉa cành và tạo tán giữ cho vườn thông thoáng. Sau mỗi lần thu hoạch xoài ( tháng 7-8 ) thực thi việc làm như sau :

• Tỉa cành lá gần mặt đất.
• Tỉa cành tăm, cành bị sâu bệnh hại.
• Tỉa cành vượt hoặc cành mọc ngược trong tán.

* Bón phân cân đối để tăng sức chống chịu với sâu hại :

• Sau khi thu hoạch quả, mỗi cây bón 15-20kg phân chuồng, 2kg N:P:K (tỷ lệ 22:5:10) và 1kg vôi bột.
• Trước lúc ra hoa, khi đợt lộc thứ hai chuyển màu xanh nõn chuối thì bón thêm 1kg N:P:K (tỷ lệ 22:5:10).
• Khi mới đậu quả (lúc quả dạng trứng cá) thì phun thêm phân bón lá.

Cách bón phân : Tiến hành đào hố theo hình chiếu tán sâu 30 cm rộng 30 cm, rồi rải phân xuống hố và lấp đất .
* Làm cỏ xới xáo vườn xoài để vô hiệu nhộng của Sâu đục quả và Ruồi đục quả, diệt trưởng thành của Bọ vòi voi đục quả xoài .
* Thu dọn tàn dư trong vườn xoài :
Thu gom những quả rơi rụng, mang tiêu hủy để hủy hoại nguồn sâu còn sống sót trong những quả rụng. Có thể tiêu hủy bằng cách ngâm quả xoài rơi rụng trong bể có chứa nước vôi 1 %. Không được chôn dưới đất vì Bọ Vòi voi có sức sống cực mạnh, hoàn toàn có thể đục lỗ chui lên khỏi mặt đất .
* Thăm vườn và kiểm tra tiếp tục để phát hiện sâu đục quả khi chúng khởi đầu gây hại để kịp thời phòng trừ .
* Tiến hành bao quả bằng túi bao chuyên sử dụng. Bao quả góp thêm phần quan trọng nhằm mục đích nâng cao giá trị thương phẩm so với những giống xoài Đài Loan và Úc vì những giống xoài này có đặc thù quả to, cây thấp, dễ bao quả và ngân sách hài hòa và hợp lý .
Tuy nhiên, so với giống xoài địa phương ( xoài Hôi và xoài Tròn ) cây quá cao, quả lại quá nhỏ, chi phí công và bao quả cao, cần giám sát giữa ngân sách góp vốn đầu tư và thu nhập trước khi thực thi bao quả .
Thời điểm bao quả là trước lúc Bọ Vòi voi đục quả xoài khởi đầu gây hại, khi đó quả xoài có đường kính 0.8 cm. Có thể bao quả muộn hơn khi quả xoài to bằng quả trứng gà nếu trong trường hợp đã sử dụng thuốc trừ sâu trước khi bao quả .
* Sử dụng một trong những thuốc trừ sâu như : Match 50EC, Chess 50WG, Angun 5WG nồng độ 0,1 % phun kép 2 lần, mỗi lần cách nhau 10 ngày. Lần 1 phun lúc quả nhỏ dưới 0.8 cm, lần 2 cách lần 1 khoảng chừng 10 ngày .
* Hạn chế giao thương mua bán những quả bị nhiễm Bọ Vòi voi đục quả xoài giữa những vùng .

* Quét vôi thân cây xoài sau mỗi lần thu hoạch để phá vỡ nơi trú ngụ của Bọ Vòi voi đục quả xoài.

Xem thêm: Dụng cụ hút mũi – Vệ sinh mũi cho bé An toàn – Giá tốt

* Dùng bẫy Pheromol như Metyl Eugenol lôi cuốn và diệt trưởng thành đực của ruồi đục quả hoặc dùng bẫy Protein mê hoặc và diệt trưởng thành cái của ruồi đục quả .
Chú ý : Đặt bẫy trên diện rộng để lôi cuốn ruồi, nếu đặt bẫy trên diện hẹp sẽ mê hoặc ruồi nơi khác đến gây hại .

Nguồn : Đề tài KHCN cấp tỉnh, năm 2017. Đơn vị : chủ trì trường ĐH Tây Bắc. Chủ nhiệm : TS. Vũ Quang Giảng

Source: https://suanha.org
Category : Dụng Cụ