Tác phẩm phái sinh là gì? Điều kiện bảo hộ quyền tác giả của tác phẩm phái sinh?

1. Quyền tác giả là gì?

Căn cứ khoản 2 Điều 4 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 được sửa đổi, bổ trợ 2009, quyền tác giả là quyền của tổ chức triển khai, cá thể so với tác phẩm do mình phát minh sáng tạo ra hoặc chiếm hữu .
Quyền tác giả phát sinh kể từ khi tác phẩm được phát minh sáng tạo và được bộc lộ dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện đi lại, ngôn từ, đã công bố hay chưa công bố, đã ĐK hay chưa ĐK .

Theo Điều 14 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 được sửa đổi, bổ sung 2009 các loại hình tác phẩm được bảo hộ quyền tác giả bao gồm:

Bạn đang đọc: Tác phẩm phái sinh là gì? Điều kiện bảo hộ quyền tác giả của tác phẩm phái sinh?

TT	Loại hình tác phẩm
1	Tác phẩm văn học, khoa học, sách giáo khoa, giáo trình và tác phẩm khác được bộc lộ dưới dạng chữ viết hoặc ký tự khác Lưu ý : Ký tự khác là tác phẩm được bộc lộ bằng những ký hiệu thay cho chữ viết như chữ nổi cho người khiếm thị, ký hiệu tốc ký và những ký hiệu tựa như khác mà những đối tượng người dùng tiếp cận hoàn toàn có thể sao chép được bằng nhiều hình thức khác nhau .
2	Bài giảng, bài phát biểu và bài nói khác
3	Tác phẩm báo chí truyền thông
4	Tác phẩm âm nhạc
5	Tác phẩm sân khấu
6	Tác phẩm điện ảnh và tác phẩm được tạo ra theo chiêu thức tương tự như
7	Tác phẩm tạo hình, mỹ thuật ứng dụng
8	Tác phẩm nhiếp ảnh
9	Tác phẩm kiến trúc
10	Bản họa đồ, sơ đồ, map, bản vẽ tương quan đến địa hình, kiến trúc, khu công trình khoa học
11	Tác phẩm văn học, nghệ thuật và thẩm mỹ dân gian
12	Chương trình máy tính, sưu tập tài liệu
Lưu ý : Tác phẩm phái sinh chỉ được bảo hộ nếu không gây phương hại đến quyền tác giả của tác phẩm gốc .

Lưu ý : Các đối tượng người tiêu dùng không thuộc khoanh vùng phạm vi bảo hộ quyền tác giả gồm có :
– Tin tức thời sự thuần túy đưa tin .
– Văn bản quy phạm pháp luật, văn bản hành chính, văn bản khác thuộc nghành nghề dịch vụ tư pháp và bản dịch chính thức của văn bản đó .
– Quy trình, mạng lưới hệ thống, giải pháp hoạt động giải trí, khái niệm, nguyên tắc, số liệu .

2. Nội dung quyền tác giả

Căn cứ Điều 19 và Điều 20 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, quyền tác giả gồm có quyền nhân thân và quyền gia tài, đơn cử :
– Quyền nhân thân :
+ Đặt tên cho tác phẩm ;
+ Đứng tên thật hoặc bút danh trên tác phẩm ; được nêu tên thật hoặc bút danh khi tác phẩm được công bố, sử dụng ;
+ Công bố tác phẩm hoặc được cho phép người khác công bố tác phẩm ;
+ Bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm, không cho người khác thay thế sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả .
– Quyền gia tài :
+ Làm tác phẩm phái sinh ;
+ Biểu diễn tác phẩm trước công chúng ;
+ Sao chép tác phẩm ;
+ Phân phối, nhập khẩu bản gốc hoặc bản sao tác phẩm ;
+ Truyền đạt tác phẩm đến công chúng bằng phương tiện đi lại hữu tuyến, vô tuyến, mạng thông tin điện tử hoặc bất kể phương tiện kỹ thuật nào khác ;
+ Cho thuê bản gốc hoặc bản sao tác phẩm điện ảnh, chương trình máy tính .

Lưu ý:

Xem thêm: Vớ Y Khoa Relaxsan Điều Trị Giãn Tĩnh Mạch – Siêu Thị Y Tế

Các quyền gia tài do tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả độc quyền triển khai hoặc được cho phép người khác thực thi theo pháp luật của Luật Sở hữu trí tuệ .
Tổ chức, cá thể khi khai thác, sử dụng một, 1 số ít hoặc hàng loạt những quyền trên phải xin phép và trả tiền nhuận bút, thù lao, những quyền hạn vật chất khác cho chủ sở hữu quyền tác giả .

3. Tác phẩm phái sinh là gì?

Tác phẩm phái sinh là tác phẩm dịch từ ngôn từ này sang ngôn từ khác, tác phẩm phóng tác, cải biên, chuyển thể, biên soạn, chú giải, tuyển chọn .
Như vậy, khi người theo dõi chiêm ngưỡng và thưởng thức tác phẩm phái sinh sẽ liên tưởng đến tác phẩm gốc bởi tác phẩm phái sinh thừa kế những nền tảng nhất định của tác phẩm gốc như nội dung, giai điệu, …
Một số tác phẩm phái sinh nổi tiếng như : Nhạc kịch Những Người Khốn Khổ được chuyển soạn từ tiểu thuyết cùng tên của Victor Hugo ; album Classics In The Air của Paul Mauriat chơi lại những trích đoạn cổ xưa nổi tiếng theo phong thái hòa tấu tân tiến …

4. Tác phẩm phái sinh có đặc điểm gì?

– Thứ nhất, phải được hình thành dựa trên một hoặc nhiều tác phẩm gốc đã tồn tại và phải còn dấu ấn của tác phẩm gốc.

Quyền cho làm tác phẩm phái sinh thuộc nhóm quyền gia tài
Tác phẩm phái sinh hình thành trên cơ sở biến hóa tác phẩm gốc, có dấu ấn của tác phẩm gốc. Khi tiếp xúc với tác phẩm phái sinh, công chúng phải liên tưởng đến tác phẩm gốc, sự liên tưởng này được biểu lộ qua nội dung của tác phẩm gốc .
Người sáng tạo tác phẩm phái sinh phải tôn trọng quyền nhân thân không hề chuyển giao của tác giả tác phẩm gốc. Thuật ngữ tác phẩm gốc vừa nêu là tác phẩm mà người sáng tạo tác phẩm phái sinh dựa trên nền của nó để sáng tạo tác phẩm ( phái sinh ) của mình .

– Thứ hai, trong tác phẩm phái sinh phải mang dấu ấn cá nhân của tác giả tác phẩm phái sinh

Dấu ấn cá thể hoàn toàn có thể hiểu là phát minh sáng tạo về nội dung, hình thức biểu lộ tác phẩm

– Thứ ba, hình thức thể hiện của tác phẩm phái sinh khác biệt từng phần hoặc hoàn toàn so với tác phẩm gốc

Quyền tác giả không bảo hộ nội dung, ý tưởng sáng tạo mà chỉ bảo hộ hình thức bộc lộ của ý tưởng sáng tạo. Do đó, tác phẩm phái sinh không phải là bản sao của tác phẩm gốc. Hình thức biểu lộ của tác phẩm phái sinh phải độc lạ trọn vẹn hoặc độc lạ từng phần với hình thức bộc lộ của tác phẩm gốc .

– Căn cứ phát sinh, xác lập quyền

Quyền tác giả phát sinh kể từ khi tác phẩm phái sinh được tạo ra. Giống như tác phẩm gốc, quyền tác giả của tác phẩm phái sinh là quyền tự động hóa, phát sinh ngay khi tạo ra tác phẩm, được pháp lý bảo hộ mà không cần phải ĐK .
Tác phẩm phái sinh chỉ được bảo hộ nếu không gây phương hại đến quyền tác giả so với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh .

Lưu ý, Việc làm tác phẩm phái sinh mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả đối với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh là hành vi xâm phạm quyền tác giả, trừ trường hợp chuyển tác phẩm sang chữ nổi hoặc ngôn ngữ khác cho người khiếm thị.

5. Phân loại tác phẩm phái sinh

Tác phẩm dịch

Là tác phẩm phái sinh được biểu lộ bởi ngôn từ độc lạ với ngôn từ mà tác phẩm gốc biểu lộ, sự phát minh sáng tạo của tác phẩm phái sinh được trải qua cách sử dụng ngôn từ của tác giả. Tuy nhiên, bản dịch phải sát nghĩa, không diễn đạt sai ý của tác giả .

Tác phẩm phóng tác

Là tác phẩm phỏng theo nội dung của tác phẩm gốc nhưng có sự phát minh sáng tạo rõ ràng về mặt nội dung, tư tưởng, để làm cho nó trở thành một tác phẩm trọn vẹn mới, độc lạ so với tác phẩm gốc. Chẳng hạn như viết lại thành một tác phẩm khác theo một nhu yếu nhất định .

Tác phẩm chuyển thể

Là tác phẩm được hình thành từ tác phẩm văn học sang một mô hình khác. Ví dụ : chuyển thể từ tác phẩm văn học thành ngữ cảnh sân khấu hoặc điện ảnh. Tác phẩm gốc hoàn toàn có thể là tiểu thuyết, trường ca, truyện dài … hoặc cũng hoàn toàn có thể là tác phẩm kịch ( sân khấu ) được chuyển thành ngữ cảnh điện ảnh, nhạc kịch …

Tác phẩm cải biên

Là sửa đổi hoặc biên soạn lại một phần nội dung, chuyển thể loại, đổi khác hình thức bộc lộ dựa trên một phần hoặc hàng loạt Tác phẩm gốc để phát minh sáng tạo ra tác phẩm mới. Khi cải biên tác phẩm, người cải biên phải được chủ sở hữu tác phẩm gốc được cho phép và phải trả thù lao cho tác giả hoặc chủ sở hữu tác phẩm gốc .

Tác phẩm biên soạn

Là việc tổng hợp thông tin, tích lũy và tinh lọc những tài liệu tìm hiểu thêm để viết lại thành một tác phẩm mới có sự trích dẫn những nguồn thông tin đã tìm hiểu thêm. Ví dụ : biên soạn từ điển, giáo trình, bài giảng, sách

Tác phẩm chú giải

Là tác phẩm biểu lộ quan điểm, lời bình, lý giải ý nghĩa để làm rõ hơn nội dung trong tác phẩm gốc .

Tác phẩm tuyển chọn

Là tác phẩm tổng hợp, tinh lọc và sắp xếp những tác phẩm gốc ( giữ nguyên nội dung tác phẩm gốc ) theo những tiêu chí thành một tác phẩm rất đầy đủ hơn. Có thể là bộ sưu tập những bài thơ, truyện ngắn, bài hát, …

5. Điều kiện bảo hộ quyền tác giả của tác phẩm phái sinh

Tác phẩm phái sinh được bảo hộ quyền tác giả nếu phân phối đủ những điều kiện kèm theo sau :

Thứ nhất, không gây phương hại đến quyền tác giả đối với tác phẩm

Khoản 2 Điều 14 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi 2009 nhấn mạnh vấn đề, tác phẩm phái sinh chỉ được bảo hộ quyền tác giả nếu không gây phương hại đến quyền tác giả so với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh .
Tức là, sự sinh ra của tác phẩm phái sinh không được gây tổn hại đến quyền hạn của tác giả tác phẩm gốc, gồm có cả quyền gia tài và quyền nhân thân .

Thứ hai, được sự cho phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả

Tại khoản 7 Điều 28 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 sửa đổi bổ trợ 2009 pháp luật :
Làm tác phẩm phái sinh mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả so với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh, trừ trường hợp lao lý tại điểm i khoản 1 Điều 25 của Luật này .
Có nghĩa là, ngoài trường hợp chuyển tác phẩm sang chữ nổi hoặc ngôn từ khác cho người khiếm thị, thì bất kể hành vi làm tác phẩm phái sinh nào cũng phải được sự được cho phép của tác giả / chủ chiếm hữu tác phẩm gốc .

Thứ ba, phải mang dấu ấn riêng của tác giả tác phẩm phái sinh

Quyền tác giả phát sinh kể từ khi tác phẩm được phát minh sáng tạo và được bộc lộ dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện đi lại, ngôn từ, đã công bố hay chưa công bố, đã ĐK hay chưa ĐK .
Theo đó, hoàn toàn có thể hiểu, quyền tác giả không bảo hộ nội dung, ý tưởng sáng tạo mà chỉ bảo hộ hình thức, phương pháp bộc lộ nội dung, ý tưởng sáng tạo đó .

Tác phẩm phái sinh là một tác phẩm sáng tạo từ tác phẩm gốc nên để được bảo hộ một cách độc lập, phải thể hiện được sự sáng tạo mới mẻ mang dấu ấn tác giả của nó nhưng đồng thời phải đảm bảo không xâm phạm tới quyền tài sản của tác giả tạo ra tác phẩm gốc và không trái với thuần phong mỹ tục.

Xem thêm: Dụng cụ hút mũi – Vệ sinh mũi cho bé An toàn – Giá tốt

Do vậy, tác phẩm phái sinh muốn được bảo hộ một cách độc lập thì nó phải bộc lộ được sự phát minh sáng tạo nhất định về hình thức biểu lộ nội dung, ý nghĩa, giai điệu … dựa trên tác phẩm gốc và mang dấu ấn mới lạ của tác giả tác phẩm phái sinh .

Như vậy, tác phẩm phái sinh chỉ được bảo hộ nếu cung ứng những điều kiện kèm theo nêu trên .

Source: https://suanha.org
Category : Dụng Cụ