Phòng vệ sinh, WC, hay nói một cách đơn giản và… nhẹ nhàng là phòng tắm (dĩ nhiên không chỉ để tắm) ngày càng được quan tâm hơn trong nhà ở gia đình. Phòng tắm giờ đây không phải là “công trình phụ” nữa mà là một không gian rất quan trọng của ngôi nhà. Phòng tắm ngày càng được đầu tư nhiều hơn trong cả thiết kế và chi phí xây lắp. Nếu tính suất đầu tư trên m2 sàn xây dựng, thì phòng tắm là một trong những phòng chức năng có suất đầu tư lớn nhất. Bên cạnh việc đầu tư vật liệu (gạch ốp lát, trần, vách…), thiết bị vệ sinh (bồn cầu, chậu rửa, vòi…) thì giải pháp kiến trúc – nội thất của phòng tắm cũng có nhiều thay đổi phù hợp với kiến trúc mới của tổng thể ngôi nhà cũng như cách sống, sinh hoạt mang màu sắc hiện đại, cá tính hơn. Một trong những xu hướng thiết kế gần đây là những phòng tắm mở.
Theo ý niệm cũ, phòng tắm là “ công trình phụ ”, là nơi không có gì đẹp tươi cả, thậm chí còn xấu xí ( và trong thực tiễn là như vậy ) ; và cái hoạt động giải trí tắm rửa ( cùng những hoạt động giải trí vệ sinh khác ) là những hoạt động giải trí cũng không có gì mê hoặc, nó thuần túy như một nghĩa vụ và trách nhiệm phải làm, mang yếu tố sức khỏe thể chất – sinh lý nhiều hơn là tâm ý. Chính do đó những phòng vệ sinh, phòng tắm trong những ngôi nhà trước kia thường bị đẩy ra chỗ xa nhất, xấu nhất, tối nhất. Phòng tắm cũng luôn được kiến thiết với phương pháp khép chặt, đóng kín ; nhằm mục đích che khuất đi những gì trong thực tiễn là không đẹp và những ý niệm về hành vi cho là “ không đẹp ” ở bên trong .
Hiện nay, điều kiện kinh tế trong mặt bằng chung xã hội đã khá hơn nhiều, quan niệm về kiến trúc đã thay đổi ở phần lớn bộ phận dân cư đô thị. Và theo đó, cách nhìn về phòng tắm cũng thay đổi theo. Cũng phải nói thêm rằng sự phát triển của thị trường vật liệu và thiết bị xây dựng góp phần lớn và sự đổi thay này, làm cho phòng tắm ngày càng đa dạng và phong phú hơn, chất lượng hơn. Phòng tắm trở thành một bộ phận, một không gian quan trọng trong ngôi nhà. Phòng tắm được ưu ái diện tích, vị trí; được đầu tư thiết kế, trang bị tiện dụng hơn, đẹp hơn. Phòng tắm không chỉ là nơi vệ sinh cơ thể thuần túy nữa mà còn là nơi thư giãn tinh thần. Vì thế như một logic tự nhiên, người ta muốn phòng tắm phải được phô ra, khoe ra để nhìn, để ngắm, để hưởng thụ không gian ấy; và cũng muốn tận hưởng những giá trị của phòng tắm đem lại khi… ở trong phòng tắm.
Bạn đang đọc: Những phòng tắm mở – Tạp chí Kiến Trúc
Mở vào trong và mở ra ngoài.
Những phòng tắm tiện lợi ngày càng được kéo về sát phòng ngủ để tiện lợi cho hoạt động và sinh hoạt, thay vì nằm ở những vị trí xa như những ngôi nhà kiểu cũ. Và, như một thứ luật bất thành văn so với những kiến trúc sư ; trong một ngôi nhà, phòng ngủ chính ( master bedroom ) phải có phòng tắm riêng. ( tất yếu nếu phòng ngủ nào cũng có phòng tắm riêng thì thật tốt ) Đối tượng sử dụng hai khoảng trống liền kề nhau này thường là vợ chồng trẻ, hoặc trung tuổi. Do ý niệm như đã nói ở trên, họ không ngần ngại xóa bỏ khoảng cách giữa phòng tắm và phòng ngủ. Và hiệu quả là những bức tường bị phá bỏ, những cánh cửa gỗ đặc cũng không thiết yếu phải sống sót. Thay vào đó là những vách kính từ mờ ảo đến trong suốt ; thậm chí còn ở một số ít trường hợp phòng ngủ đủ rộng thì phòng tắm nằm luôn trong phòng ngủ chẳng cần ngăn cách gì. Đó là kiểu phòng tắm “ mở ” vào trong. Với những gia chủ như thế này, bên cạnh việc mở phòng tắm ra để “ khoe ” phòng tắm đẹp, thì họ cũng rất tự do, rất … “ tây ” trong yếu tố sử dụng phòng tắm. Đối với họ, đó là một sự tận hưởng, thư giãn giải trí không có gì là xấu, không có gì phải giấu. Và thậm chí còn đó là một sự mê hoặc của sự hoạt động và sinh hoạt riêng tư trong phòng ngủ .
Việc “ mở ” một phòng tắm trong phòng ngủ khá thông dụng trong những ngôi nhà được phong cách thiết kế kiến thiết xây dựng theo quan điểm tân tiến, kiến trúc tân tiến. Tuy nhiên, việc “ mở ” đó cũng là giải pháp kiến trúc – nội thất bên trong trong nhiều trường hợp. Đó là khi phòng tắm kế liền phòng ngủ nhưng không có hướng thoáng – sáng, nên việc sử dụng vách kính là một giải pháp chiếu sáng xuyên phòng. Hoặc trong một khoảng trống không lớn của phòng ngủ, thì việc “ mở ” phòng tắm là một thủ pháp vay mượn để lan rộng ra tầm nhìn, lan rộng ra khoảng trống cho cả hai .
Bên cạnh những phòng tắm mở vào trong là những phòng tắm mở ra ngoài. Đó là những phòng tắm có khoảng trống, tầm nhìn hướng ngoại ; mà thay vì được bịt kín theo kiểu truyền thống cuội nguồn lại được lan rộng ra ( bằng hành lang cửa số lớn, vách kính, hoặc … bỏ trống ) để tận thưởng khoảng trống, tận thưởng vạn vật thiên nhiên bên ngoài bằng cả thị giác và cảm xúc. Những phòng tắm kiểu này thường yên cầu một khoảng cách “ bảo đảm an toàn ” nhất định của khoảng mở. Ví dụ như phòng tắm trên tầng cao, không có kiến trúc nào ở cự ly gần chiếu vào ; nếu ở tầng trệt thì phải có một khoảng chừng đất, một khoảng chừng vườn của mình để hoàn toàn có thể trấn áp, tránh những lối giao thông vận tải qua lại. Ở trong phòng tắm nhìn ra một khoảng trống to lớn, nhìn ra một góc tiểu cảnh đẹp, hay thân thiện cây cối vạn vật thiên nhiên cũng là một cái thú, sự thư giãn giải trí tích cực và hiệu suất cao cho ý thức. Trong nhiều trường hợp bị hạn chế về khoảng trống, hay mặt thoáng, thì việc giải quyết và xử lý một phòng tắm mở ra … giếng trời cũng là một giải pháp mang lại hiệu suất cao nhất định – tất yếu hướng mở ra giếng trời phải kín kẽ, tránh bị “ chiếu ” từ những vị trí khác trong nhà .
Các phòng tắm có trang bị hệ thống thiết bị tắm thư giãn giải trí ( như bồn tắm, bồn sục … ) nhất thiết phải được điều tra và nghiên cứu giám sát “ mở ” ra ngoài để tạo cảm xúc tự do, sảng khoái. Cảm giác khoảng trống lan rộng ra và tận thưởng ánh sáng tự nhiên là những yếu tố quan trọng bên cạnh những thiết bị thư giãn giải trí. Thật không mê hoặc lắm nếu như ngâm mình trong bồn tắm mà xung quanh là … những bức tường .
Mở – cũng cần cẩn trọng
Phòng tắm mở không phải là quá mới mẻ và lạ mắt, nhưng vẫn đang là một khuynh hướng thông dụng lúc bấy giờ. Tuy nhiên, ngoài những mặt tích cực đạt được, thì những phòng tắm kiểu này cũng thể hiện những điểm yếu kém của nó. Những phòng tắm mở kế bên phòng ngủ ; khi mới nhìn, mới thấy, dù là ở bản vẽ phối cảnh 3D hay trong thực tiễn khi mới xây đắp xong, phần đông ai cũng thấy ấn tượng và thú vị. Nhưng khi sử dụng lại là chuyện khác. Văn hóa Á Đông nói chung vẫn tôn vinh sự kín kẽ, và điều đó ăn sâu vào tâm ý mỗi người. Rất nhiều người mua sau khi đồng ý chấp thuận với giải pháp phong cách thiết kế phòng tắm mở của kiến trúc sư đã … ân hận vì thấy lộ quá, hở quá, phiền phức cho sử dụng và hoạt động và sinh hoạt. Ở một góc nhìn khác, phòng tắm không chỉ để tắm nên dù tắm có “ đẹp ” đi chăng nữa, hoàn toàn có thể phô bày ; thì những “ hoạt động giải trí khác ” là … không nên, không hề ! Rất nhiều người đã tìm cách che chắn cái sự mở này sau một thời hạn sử dụng, bằng cách dán mờ kính, bằng mành, rèm. Và nữa, những phòng tắm mở bắt đầu thường được dành cho những vợ chồng trẻ, những vợ chồng son. Nhưng khi không còn trẻ nữa người ta sẽ nghĩ khác, và không phải khi nào cũng chỉ còn “ ta với mình ” nữa. Đó là những nguyên do để những phòng tắm mở lại đóng dần .
Với những phòng tắm mở ra ngoài cũng gặp phải những yếu tố tương tự như ; khi người tắm đứng “ vạn vật thiên nhiên ” gần vạn vật thiên nhiên, sẽ có cảm xúc … run – nhất là với phái nữ. Tâm lý lo ngại thường trực, luôn e sợ ai đó nhìn thấy. Nhiều khi tiếng động tự ngoài tự nhiên như gió thổi, lá rơi hay con vật gì đó chạy nhảy bên ngoài cũng làm người sử dụng đứng tim. Sự rộng mở và khoáng đạt của khoảng trống, của vạn vật thiên nhiên chưa hẳn đã làm cho tâm ý tự do, nếu như giải pháp phong cách thiết kế chưa thấu đáo .
Vậy thì, nếu làm phòng tắm mở, hãy thật thận trọng !
Nguyễn Trần Đức Anh
© Tạp chí kiến trúc
Source: https://suanha.org
Category : Nội Thất