Nghề điêu khắc gỗ: Nét tài hoa của nghệ nhân

Tinh xảo, đặc sắc

Dấu tích còn lại của hoa văn, họa tiết cầu kỳ trên những cánh cửa, cột chống hay những con rồng, phượng uốn lượn trên mái hiên những đình làng, hoàng cung vua chúa xưa kia được xem là dẫn chứng rõ ràng nhất cho sự tăng trưởng của thẩm mỹ và nghệ thuật điêu khắc gỗ trong lịch sử dân tộc Nước Ta. Trong đó, điêu khắc gỗ ở thời kỳ nhà Lý được xem là nở rộ và có nhiều khu công trình lớn nhất. Từ bàn tay tài hoa của những nghệ nhân, nhiều khu công trình sử dụng điêu khắc gỗ đã trở thành những tác phẩm thẩm mỹ và nghệ thuật vừa có tính thẩm mỹ và nghệ thuật cao, vừa mang giá trị nhân văn, giá trị niềm tin và tử vi & phong thủy thâm thúy.

Hoa văn, họa tiết cầu kỳ

Từ “ điêu khắc ” xuất phát từ nguồn gốc Hán – Việt. Trong đó, những lối chạm trổ thì gọi là điêu. Lấy dao vạch vào vật gì đó thì gọi là khắc. Điêu khắc thực ra là dùng dụng cụ cứng như : sắt kẽm kim loại ( đục, dao … ) ảnh hưởng tác động vào những vật liệu cứng như : đá, gỗ, xương, ngà voi quý hiếm tạo nên những tác phẩm thẩm mỹ và nghệ thuật. Nói cách khác, khái niệm về điêu khắc ở đây cũng bắt nguồn từ phương pháp tạo hình trên vật liệu.

Với vẻ đẹp độc đáo, riêng có… cùng với thời gian, nghề điêu khắc gỗ đã phát triển mạnh mẽ từ Bắc tới Nam. Đặc biệt, tại các làng nghề gỗ truyền thống nổi tiếng ở miền Bắc như: Làng nghề Đồng Kỵ (Bắc Ninh), La Xuyên (Nam Định), Canh Nậu, Chàng Sơn (Thạch Thất, Hà Nội), Vạn Điểm (Hà Nội)… điêu khắc gỗ luôn là một trong những nghề được đánh giá cao và cho thu nhập tốt so với các nghề liên quan tới đồ gỗ. Ngoài những sản phẩm chạm khắc gỗ thuần tuý bằng đục, chạm; nhiều làng nghề đã sáng tạo thêm một số sản phẩm mộc chạm khắc kết hợp với khảm, xà cừ hay công nghệ trang sức bằng sơn mài rất đặc sắc.

Bạn đang đọc: Nghề điêu khắc gỗ: Nét tài hoa của nghệ nhân

Điêu khắc gỗ luôn là một trong những nghề được đánh giá cao và cho thu nhập tốt

Từ làng nghề này, đã Open những nghệ nhân có bàn tay tài hoa, với nhiều tác phẩm điêu khắc gỗ “ có 1 không 2 ”. Bằng trí tưởng tượng bay bổng và đôi bàn tay quanh năm gắn với đục, với búa, nhiều nghệ nhân đã cho sinh ra không riêng gì những đồ vật bằng gỗ được điêu khắc khôn khéo như : Bàn ghế, giường, tủ, kệ thờ, tràng kỷ … mà cùng với đó là những bức hoành phi, câu đối, hương án, tranh gỗ, tượng gỗ, bình gỗ với vô số hoa văn, họa tiết cầu kỳ, tinh xảo.

Một vài năm trước, nghề điêu khắc gỗ đứng trước không ít thăng trầm bởi người tiêu dùng chạy theo xu hướng sử dụng đồ gỗ công nghiệp theo phong cách hiện đại. Vậy nhưng gần đây, do nhu cầu xây nhà kiểu cổ, hoa văn cầu kỳ và hoạt động tu bổ, xây dựng đình đền miếu mạo phục vụ đời sống tâm linh phát triển mạnh…, nghề điêu khác gỗ đã có được chỗ đứng nhất định; những người thợ điêu khắc tay nghề cao được trọng dụng và làm không hết việc. Không chỉ yêu thích vẻ đẹp của những sản phẩm điêu khắc tinh xảo; nhiều người còn tin rằng, các mẫu điêu khắc tượng gỗ được bày trí trong nhà còn có tác dụng trấn trạch, chống tà ma ngoại đạo xâm nhập, ngăn chặn khí xấu vào nhà. Đồng thời, nhiều mẫu tượng gỗ điêu khắc đẹp cũng có tác dụng thu hút tài lộc, may mắn, mang đến sự thuận lợi trong sự nghiệp, học tập của các thành viên trong gia đình.

Xem thêm: Đục thủy tinh thể tuổi già – Phẫu thuật sớm, ngừa biến chứng

Những người thợ điêu khắc tay nghề cao được trọng dụng

Sản phẩm hướng ra thế giới

Ngày nay, với sự phát triển không ngừng của khoa học kỹ thuật, nghề điêu khắc gỗ không còn dừng lại ở việc điêu khắc bằng tay mà đã có thêm có sự hỗ trợ của máy móc. Phổ biến nhất phải là máy điêu khắc gỗ CNC (máy điêu khắc gỗ vi tính, máy điêu khắc gỗ 3D) và máy điêu khắc gỗ cầm tay. Nhờ sự hỗ trợ của những máy móc kĩ thuật cao, các mẫu điêu khắc gỗ ngày càng tinh xảo và đẹp mắt. Tuy nhiên, các sản phẩm độc bản, được làm thủ công bằng đôi bàn tay khéo léo của các nghệ nhân vẫn luôn có giá trị riêng, không thể thay thế.

Xem thêm: Hủ & Lọ Đựng Gia Vị, Dầu Ăn

Nhiều sản phẩm điêu khắc gỗ được các doanh nghiệp tìm đường xuất khẩu ra nước ngoài

Thay vì chỉ tiêu thụ và sử dụng trong nước với số lượng hạn chế, giờ đây, nhiều mẫu sản phẩm điêu khắc gỗ quy mô, tinh xảo đã được những doanh nghiệp tìm đường xuất khẩu ra quốc tế và được những bạn hàng ở một số ít nước châu Á có nền văn hóa truyền thống tương đương với Nước Ta, như : Nước Hàn, Nhật Bản, Trung Quốc … rất yêu thích. Đời sống của nhiều nghệ nhân ở những cơ sở, làng nghề, doanh nghiệp xuất khẩu đồ gỗ nhờ đó cũng khấm khá hơn. Tuy nhiên, do nguyên vật liệu sử dụng của điêu khắc gỗ đa phần là những loại gỗ quý, lâu năm như : Gụ, sao, gõ, huỳnh đàn, giáng hương, trai, dầu …, trong khi gỗ quý đang ngày càng khan hiếm, nên hiện tại nghề điêu khắc gỗ gặp không ít khó khăn vất vả trong việc tìm kiếm nguồn nguyên vật liệu. Bên cạnh đó, việc tìm thợ có kinh nghiệm tay nghề cao lúc bấy giờ cũng không hề đơn thuần, bởi giới trẻ ngày càng ít người mặn mà với việc làm yên cầu lòng đam mê, sự kiên trì, thu nhập lại chưa cao và không đều như điêu khắc gỗ .

Ngoài ra, thẩm mỹ và nghệ thuật điêu khắc gỗ Nước Ta vốn chịu tác động ảnh hưởng khá nhiều từ Trung Quốc về mẫu mã, mẫu mã cũng như cách dùng và tọa lạc những vật phẩm gỗ. Chính thế cho nên, muốn cạnh tranh đối đầu và vươn ra với thị trường Quốc tế, yên cầu những làng nghề truyền thống cuội nguồn phải luôn không ngừng thay đổi mẫu mã, tạo được những loại sản phẩm mang phong thái riêng, chứa đựng trong đó là những phong tục, văn hóa truyền thống mang đậm hồn Việt. Đồng thời, Nhà nước cần có chủ trương, chính sách để động viên, khuyến khích những nghệ nhân điêu khắc gỗ để những nghệ nhân duy trì sự tận tâm, phát minh sáng tạo ; quyết tâm gắn bó với nghề. Thay vì chỉ lưu giữ nghề truyền thống lịch sử hay mưu sinh đơn thuần ; mỗi loại sản phẩm người thợ điêu khắc làm ra phải hướng tới mục tiêu tiếp thị kĩ năng, văn hóa truyền thống và cốt cách con người Nước Ta.

Source: https://suanha.org
Category : Dụng Cụ