​CÁC BAN THỜ TRONG TÍN NGƯỠNG THỜ MẪU

CÁC BAN THỜ TRONG TÍN NGƯỠNG THỜ MẪU

Đạo Mẫu có một mạng lưới hệ thống thần điện đa thần ( có khoảng chừng xấp xỉ 60 vị ), đứng đầu Thánh Mẫu Liễu Hạnh được phân loại thờ ở 9 ban trong các đền, điện, phủ. Tuy nhiên các đền, điện, phủ chỉ thờ 1 số ít ban và các ban thường không thờ đủ các vị thánh .

1. Ban thờ Ngọc Hoàng Thượng Đế

Bạn đang đọc: ​CÁC BAN THỜ TRONG TÍN NGƯỠNG THỜ MẪU

Ngọc Hoàng – vị Thánh cao nhất trong Đạo Mẫu, có ban thờ riêng trong các đền và phủ. Đứng hai bên Ngài là Quan Nam Tào và Quan Bắc Đẩu. Tuy nhiên, trong nghi lễ, thờ cúng cũng như trong tâm thức dân gian của người Việt, vai trò của Ngọc Hoàng rất mờ nhạt .

2. Ban thờ Tam tòa Thánh mẫu và Tứ phủ Thánh Mẫu

Ban thờ này gồm : Mẫu đệ nhất Thượng Thiên mặc áo đỏ, Mẫu đệ nhị Thượng Ngàn mặc áo xanh, Mẫu đệ tam Thoải phủ mặc áo trắng và Mẫu Địa. Họ là biểu trưng cho quyền lực phát minh sáng tạo ngoài hành tinh duy nhất, nhưng lại hóa thân thành Tam vị, Tứ vị Thánh Mẫu quản lý các miền khác nhau của thiên hà : Trời, đất, nước và thượng ngàn .

3. Ban thờ Ngũ vị Vương quan

Ngũ vị Vương quan đều mặc võ quan, mang kiếm hay kích, sắc tố võ phục thì tùy thuộc các vị thần ở các phủ như : Quan đệ nhất Thượng Thiên mặc áo đỏ ; Quan đệ nhị Thượng Ngàn mặc áo xanh ; Quan đệ tam Thoải phủ mặc màu trắng ; Quan đệ tứ khâm Sai ( còn gọi là Quan Giám sát ) ; Quan đệ ngũ Tuần Tranh ( còn gọi là Quan Tuần ), trong đó, Quan đệ Tam và Quan đệ Ngũ đều thuộc Thoải phủ, dòng Long Vương Bát Hải .

4. Ban thờ Tứ phủ Chầu bà

Tứ phủ Chầu bà là hầu cận của Tứ phủ Thánh mẫu. Tứ phủ Chầu bà gồm 12 vị quản lý khắp trên rừng, dưới nước, khắp 4 phương, 8 hướng trên đất Nước Ta ta .
– Chầu Đệ Nhất là hóa thân của Mẫu Thượng Thiên .
– Chầu Đệ Nhị là hóa thân của Mẫu đệ nhị – Mẫu Thượng Ngàn, vị Thánh thống soái trong các hàng Chầu, quản lý vùng núi non, sơn cuớc. Bà là hình mẫu của dân ta trên cõi thượng ngàn. Khi giáng trần, bà mặc sắc phục Mán, màu xanh, đặc trưng cho Nhạc phủ. Chầu bà hạ sinh vào giờ dần ngày Mão tháng giêng năm Thân .
– Chầu Đệ Tam là hóa thân của Mẫu Thoải, là vị Thánh có hình dáng u buồn, y phục và han trùm màu trắng .
– Chầu Đệ Tứ .
– Chầu Năm Suối Lân, vốn là người Nùng, dưới thời Lê Trung Hưng ( còn có tài liệu ghi rằng, Chầu là công chúa tìm nơi thanh vắng, đền cảnh Suối Lân thì Chầu ở lại giúp dân ). Theo lệnh vua, Chầu trấn giữ cửa rừng Suối Lân bên dòng ong Hóa, coi sóc khắp vùng ong Hóa .
– Chầu Lục : gốc người Nùng ở Hữu Lũng ( Thành Phố Lạng Sơn ) .
– Chầu Bảy Kim Giao : vốn là người Mọi, hạ sinh vào mái ấm gia đình ở đất Thanh Liên, Mỏ Bạch, Thái Nguyên. Chầu giáng thế để giúp dân .
– Chầu Bát hay gọi là Chầu Tám Thượng Ngàn, Bát nàn Đại tướng Đông Nhung .
– Chầu Chín : vốn là tiên nữ trên Thiên Đình, sinh giáng ở đất Bỉm Sơn, Thanh Hóa, làm phúc giúp dân .
– Chầu Muời : gốc người Thổ, tương truyền đã có công giúp Lê Lợi đánh tan quân Liễu Thăng, trấn ải Chi Lăng, được thờ ở Đồng Mỏ ( TP Lạng Sơn ) .
– Chầu Bà Bản Đền : còn gọi là Bản Đền công chúa hay Thủ điện công chúa .
– Chầu Bé ở Bắc Lệ ( TP Lạng Sơn ) : là công chúa người Nùng ở Hữu Lũng Thành Phố Lạng Sơn, bị giặc cưỡng bức đã hòa mình xuống sông Bắc Lệ .

5. Ban thờ Thập vị quan hoàng

Xem thêm: Vỡ cốc nến trên bàn thờ có phải điềm báo xấu?

Được gọi tên từ Ông Hoàng Đệ Nhất đến Ông Hoàng Muời. Tương truyền, cũng như các Quan, các ông Hoàng đều có gốc tích là con trai Long Thần Bát Hải Đại Vương ở hồ Động Đình. Tuy nhiên, theo địa phương hóa thì các ông Hoàng đều gắn với một nhân vật nào đó ở cõi nhân gian là những danh tướng có công dẹp giặc cứu nước, những người khai sáng, mở mang quốc gia. Trong số 10 ông Hoàng thì thường có 6 ông giáng đồng, có 3 ông giáng rất liên tục nên thường được thờ trong các điện, phủ là : Ông Hoàng Bơ, Ông Hoàng Bẩy, và Ông Hoàng Muời. Khi giáng đồng, các Ông Hoàng có phong thái gần giống các Quan lớn, tuy nhiên có phần phong nhã, vui mừng hơn .

6. Ban thờ Thập nhị Vương cô

Thập nhị Vương cô, từ cô Cả ( Cô Đệ Nhất ) đến cô thứ 12 ( Cô Gái ) đều là các thị nữ của Thánh Mẫu và các Chầu. Tuy nhiên, khi giáng đồng các Cô hoàn toàn có thể hóa thân vào vai trò khác nhau của Tứ Phủ .
– Cô Đệ Nhất : là thị nữ của Mẫu Thượng Thiên, mặc rất đẹp .
– Cô Đôi : là thị nữ của Mẫu Thượng Ngàn, khi giáng trần với hai bông hoa cài trên mái tóc .
– Cô Bơ ( Ba ) : thuộc thủy phủ rất nổi tiếng với y phục màu trắng, thắt lưng hồng, múa điệu chèo đò. Cô chữa bệnh cứu nguời bằng cách ban nước uống, nhưng cũng hoàn toàn có thể gieo bệnh nếu kẻ nào đó làm trái ý Cô .
– Cô Tư : là thị nữ của Chầu Đệ Tứ .
– Cô Năm : thuộc Chầu Đệ Ngũ, nhưng cũng có khi được hóa thân là thị nữ của Mẫu Thượng Ngàn hay Thượng Thiên. Cô thường Open trong các bữa tiệc .
– Cô Sáu : phủ Thượng Ngàn, ăn mặc áo chàm, đeo túi hoa, tóc cài hoa rừng, ung thắt con dao nhỏ, đi hái thuốc chữa bệnh cứu nguời .
– Cô Bảy
– Cô Tám
– Cô Chín : là thị nữ của Mẫu Thượng Ngàn, giáng trần cô nói tiếng Mán, tiếng Mường, múa đuốc soi đường, thêu hoa trên vải. Cô quản lý Đền Sòng Sơn ( TP Lạng Sơn ), là một nữ thần rừng rất rất thiêng .
– Cô Mười : ngự tại Đồng Mỏ ( Thành Phố Lạng Sơn ) .
– Cô Mười Một
– Cô Muời Hai : còn gọi là Cô Gái Bắc Lệ, Cô Gái Thượng Ngàn. Đền thờ Cô ở Bắc Lệ .
7. Ban thờ Thập nhị Vương cậu
Thập nhị Vương cậu là những người chết trẻ ( từ 1 – 9 tuổi ), hiển linh thành các Bé Thánh. Họ là các phụ tá của các Ông Hoàng. Thường thì, lần lên đồng nào cũng có giá Cậu Bơ và Cậu Bé. Đó là các giá đồng với tính cách phóng túng, nghịch ngợm, quần áo kỳ cục, lời nói ngọng nghịu của trẻ con, kèm theo các điệu múa lân hay múa hèo khá sôi sục .
8. Ban thờ Quan ngũ Hổ và Ông Lốt

 

Nơi thờ thần Ngũ Hổ ở hạ ban, phía dưới điện thờ Mẫu. Phía trên điện thờ chính có hình tượng đôi Bạch Xà vắt ngang.

Xem thêm: +436 mẫu bàn làm việc văn phòng cao cấp, hiện đại, tinh tế

Trong ý niệm dân gian, Hổ là vị chúa quản lý vùng rừng núi, còn Rắn là thần ở nơi sông nước. Hổ thường được vẽ 5 con sắc tố khác nhau, trong đó Hoàng Hổ ( Hổ vàng ) trấn phương Trung tâm ( địa khu ), Hắc Hổ ( Hổ đen ) trấn phương Bắc ( Thủy khu ), Bạch Hổ ( Hổ trắng ) trấn phương Tây ( Kim khu ), Xích Hổ ( Hổ đỏ ) trấn phương Nam ( Hỏa khu ), Thanh Hổ ( Hổ xanh ) trấn phương Đông ( Mộc khu ). Hình tượng Hổ là hình tượng cho sức mạnh thiêng liêng, hoàn toàn có thể trừ diệt ma tà, trấn giữ các phương, là thần linh canh cửa ở các ngôi đền .

9. Ban thờ Vương phụ, Vương mẫu.

Vương Phụ ( Lê Thái Công ), Vương Mẫu ( Thái Bà ) và các vị Tổ tiên sinh ra Thánh Mẫu là những nguời có công sinh thành ra Thánh Mẫu khi Ngài giáng xuống trần gian .

Source: https://suanha.org
Category : Nội Thất